Romeinse sporen - Willemijn van Dijk - ebook

Onderweg in de trein naar Rome ontspint zich een prachtig essay over de Italiaanse levenskunst van het vertragen.

In de tweede eeuw na Christus werd de Zuid-Hollandse kust in toenemende mate aantrekkelijk als landingsplaats voor Chaukische piraten. Het Romeinse leger, onder meer aanwezig in Forum Hadriani (een stadje in wat nu Voorburg is), nam maatregelen. Ter hoogte van vakantiepark Kijkduin verscheen rond 150 na Chr. een ruiterfortje. In die periode kwamen er waarschijnlijk meer kleine kustforten en wachttorens (ook bij de Scheveningse weg). Onderzoek levert steeds scherper het beeld op van een systematische aanleg van kustbewaking. Met Verhalen van de Romeinse kust brengt de Haagse auteur Erick Kila de Romeinse aanwezigheid tot leven. Niet alleen spannend, maar ook historisch verantwoord. Niet alleen geschikt voor jongeren, maar door toon, stijl en extra informatie geschikt voor alle leeftijden. Het boek sluit naadloos aan bij 'Romeinse kust', een (voor de gelegenheid met extra 'Haagse' vondsten uitgebreide) tentoonstelling die eerder al in Leiden en Castricum te zien was. Verhalen van de

Fik Meijer legt uit hoe de rommelige Romeinse economie was georganiseerd, hoe het politieke systeem in elkaar zat, waarom de republiek moest wijken voor het principaat en wat de invloed was van de Grieken.

Wat waren de oorzaken van de neergang en implosie van het Romeinse Rijk? Dat vragen historici zich al eeuwen af. Achter die schijnbaar koele vraag schuilt een angstige vraag: zou het ons ook kunnen overkomen? Regelmatig duiken er beschouwingen op waarin de trage, relatieve aftakeling van de Amerikaanse mondiale dominantie wordt vergeleken met de ondergang van Rome. Het Romeinse Rijk domineerde eeuwenlang het grootste deel van de toen bekende wereld. De Romeinse militaire machine leek onoverwinnelijk. Bezweek het enorme rijk aan een disfunctioneel politiek systeem, of aan interne rot en decadentie? Of waren het de barbaren die het rijk van buiten penetreerden? Het is een vreemde en complexe geschiedenis, waarbij de fixatie op het einde van het westelijk deel van het rijk soms doet vergeten dat het oostelijk deel nog duizend jaar heeft bestaan.

De Slag bij Actium in 31 v.Chr., die bijna 200.000 mensen het leven kostte, was een scharnierpunt in de geschiedenis. Octavianus, de latere keizer Augustus, won de zeeslag van misschien wel het bekendste liefdespaar uit de geschiedenis: Marcus Antonius en Cleopatra. Hun vloot werd bijna geheel verslagen en Marcus Antonius en Cleopatra pleegden zelfmoord. Hun drie gezamenlijke kinderen werden in Rome opgevoed door Octavia, de zus van Octavianus en ex-vrouw van Marcus Antonius. Hadden Marcus Antonius en Cleopatra gewonnen, dan was wellicht Alexandrië de hoofdstad geworden van het Romeinse Rijk. Hoogleraar geschiedenis Barry Strauss vertelt op meeslepende wijze het verhaal van deze bekende slag.

Wat waren de oorzaken van de neergang en implosie van het Romeinse Rijk? Dat vragen historici zich al eeuwen af. Achter die schijnbaar koele vraag schuilt een angstige vraag: zou het ons ook kunnen overkomen? Regelmatig duiken er beschouwingen op waarin de trage, relatieve aftakeling van de Amerikaanse mondiale dominantie wordt vergeleken met de ondergang van Rome. Het Romeinse Rijk domineerde eeuwenlang het grootste deel van de toen bekende wereld. De Romeinse militaire machine leek onoverwinnelijk. Bezweek het enorme rijk aan een disfunctioneel politiek systeem, of aan interne rot en decadentie? Of waren het de barbaren die het rijk van buiten penetreerden? Het is een vreemde en complexe geschiedenis, waarbij de fixatie op het einde van het westelijk deel van het rijk soms doet vergeten dat het oostelijk deel nog duizend jaar heeft bestaan.

Het Romeinse recht is niet alleen het oudste, maar ook het modernste vak van de juridische faculteit. De steeds toenemende internationale oriëntering van het huidige privaatrechtelijke onderwijs en onderzoek onderstreept het belang ervan nog meer dan voordien reeds het geval was. Het vormt de onmisbare 'trait d'union' tussen het Nederlandse vermogensrecht en dat van de ons omringende landen. Een goede kennis van het Romeinse recht behoort daarom tot de onmisbare voorwaarden voor een beter begrip van hetgeen de diverse Europese privaatrechtelijke rechtsstelsels met elkaar verbindt. Er is bovendien op het gebied van het traditionele vermogensrecht nauwelijks serieus te nemen rechtsvergelijkend onderwijs en onderzoek voorstelbaar dat zich niet bedient van een zo voor de hand liggend 'tertium comparationis' als het Romeinse recht: het ligt ten grondslag aan de gehele continentaal-West-Europese civielrechtelijke traditie en kan bovendien een goed inzicht bieden in enkele eigenaardigheden

'Verval en ondergang van het Romeinse Rijk” (1788)'van Edward Gibbon is nog altijd het standaardwerk over de geschiedenis van het Romeinse Rijk. Het heeft voor de moderne lezer niets aan genialiteit, eruditie en helderheid van stijl ingeboet. Gibbon behandelt meer dan veertien eeuwen klassieke geschiedenis: de verspreiding van het christendom, de volksverhuizingen van de Barbaren, de plunderingen van Rome, de kruistochten, de veroveringen door Djengis Khan en de opkomst van de islam. Beschreven worden de levens van onder anderen Attila de Hun, de profeet Mohammed, Karel de Grote en de Romeinse keizer. Of ze nou verstandig waren of dom, grootmoedig of wreed, ernstig of lichtzinnig, tot op heden spreken deze leiders tot de verbeelding. '

De afgelopen twee jaar schreef Marica van der Meer maar liefst drie fietsrouteboeken met mooie meerdaagse tochten in Nederland. Bovendien verscheen van haar hand Handboek voor vakantiefietsers, een standaardwerk voor elke langeafstandsfietser.  In de zomer van 2022 besluit ze af te reizen en de Adriatische Zee te ronden, fietsen door de oude wereld van de Romeinen, een tocht van bijna vierduizend kilometer.   Ze kiest de fraaie stad Bologna, met haar vele galerijen en torens als vertrekpunt en zakt via klassieke steden als Florence, Perugia, Assisi, en het land van de Etrusken, af naar het zuiden, over de aloude Via Cassia naar Rome en vervolgens naar Napels en Pompeï. Na de pittoreske Amalfikust aan de Middellandse Zee steekt ze de laars van Italië over en koerst eindelijk richting haar doel, de Adriatische Zee. Dwars door de Apennijnen en via het indrukwekkende Materna, bereikt ze uiteindelijk Brindisi waar ze de veerboot naar Griekenland neemt. Door het verrassende Albanië, het pra…