Over de grenzen van de rede - André Klukhuhn - ebook

De religie binnen de grenzen van de rede Immanuel Kant De religie binnen de grenzen van de rede is Kants reflectie op het radicale kwaad in de menselijke natuur. Hij onderzoekt daarbij of het goede over dit kwaad kan zegevieren, en welke rol de religie daarbij kan spelen. Ook vandaag de dag is dit boek nog verrassend actueel. Wat kan ik kennen? Wat moet ik doen? Wat mag ik hopen? Deze drie vragen vormen het centrale punt in de filosofie van Kant. De vraag naar de grondslag en de betekenis van het geloof (wat mag ik hopen?) vinden we reeds in de drie grote Kritieken van Kant, maar de meest uitvoerige behandeling ervan treffen we aan in de in 1793 verschenen tekst De religie binnen de grenzen van de rede. Het is nog altijd een sleutelwerk in het oeuvre van Kant.

Een sympathiek gezin uit Londen vestigt zich in 1906 in Barellito, een dorpje aan de Italiaanse kust. De vader droomt ervan om de plaatselijke visserij te moderniseren door er een stoomboot te introduceren. Zijn zoon William ontdekt een zonovergoten paradijs en geniet van de vrijheid, samen met zijn nieuwe vrienden Paolo, Nino en Lisa. Lisa is een knap meisje dat beschikt over eigenaardige krachten. Maar langzaamaan verandert de vijandigheid van de dorpsbewoners in haat en breekt er geweld uit in het paradijs.

Binnen de wetenschap vormen disciplines de veilige omheining voor onderzoek en onderwijs. Hun grenzen worden voortdurend bewaakt en bevestigd. Tegelijkertijd vertonen wetenschappers de onbedwingbare neiging hun disciplinegrenzen te overschrijden. In Over de grenzen van disciplines wordt dit geïllustreerd met drie fundamentele problemen van de sociale wetenschappen. Allereerst verkeren de sociale wetenschappen vanaf hun ontstaan in de negentiende eeuw in het spanningsveld tussen natuurwetenschappen en geesteswetenschappen, tussen experiment en begrip. Daarnaast stelt de vraag naar het maatschappelijk nut zich voortdurend: hoe kunnen sociale wetenschappen tegelijkertijd wetenschappelijk én sociaal zijn? Ten slotte is de overbrugging van de kloof tussen micro en macro, tussen psychische en sociale processen, een permanente opgave. Historisch bezien vormen de sociale wetenschappen een beweeglijk, boeiend geheel van disciplines. Wat kan in de huidige tijd hun rol en plaats zijn binnen

Toegang tot het internet was twintig jaar geleden voorbehouden aan een nog kleine groep die via een modem inbelde. Inmiddels staan wij en onze omgeving continu in contact met het internet. Televisie is goeddeels vervangen door on demand streamingdiensten als Netflix, muziek luisteren we via YouTube en Spotify, tekstberichten versturen we via WhatsApp, Snapchat, enzovoort. Het internet is een kritische infrastructuur en tegelijkertijd zeer kwetsbaar voor aanvallen van criminelen en overheden. Onveranderd is dat er op het internet grenzen zijn: niet alles kan gezegd, gedeeld of aangeboden worden. De grenzen zijn niet altijd bekend of duidelijk. In 48 verhalen worden verschillende onderwerpen zoals privacy, auteursrecht en strafrecht behandeld. Iedereen zal na het lezen van deze veelal vermakelijke verhalen inzien dat internetrecht bestaat en inzicht hebben in wat recht en onrecht op internet is. 'Zeer vermakelijke kost. Ik ben blij dat er juristen zijn, die het wél snappen.

Al meer dan veertig jaar schenkt Luc Zeebroek ons onder de naam Kamagurka een blik in zijn wonderlijke kosmos. In zijn hoekje in NRC Handelsblad kunnen we daar dagelijks getuige van zijn. Velen leerden van hem dat je de wereld maar beter met een flinke korrel zout kunt nemen. In samenwerking met de Vlaamse uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts presenteert De Harmonie in Voorbij de grenzen van de ernst het totaalfenomeen Kamagurka. Als spottende cartoonist, maar ook als beeldend kunstenaar, theaterman en maatschappijcriticus. We treffen onzin aan in zijn oeuvre, maar de humor van Kamagurka is allesbehalve vrijblijvend. De onzin getuigt bovendien van een doortastende vrolijkheid, een karaktertrek die we eigenlijk allemaal wel kunnen gebruiken om te overleven.

Volgens Einstein weten we niet of meetlatten recht zijn en klokken gelijklopen. Hoe kan dat? Als Einsteins theorieën worden uitgelegd, verschuilen natuurkundigen zich vaak achter moeilijke vergelijkingen, terwijl natuurkundige en filosoof Fedde Benedictus laat zien wat Einsteins theorieën ons vertellen over de werkelijkheid om ons heen. In deze zoektocht naar de grenzen van ons begrip, waarin ingewikkelde redeneringen worden afgewisseld met persoonlijke anekdotes, legt Benedictus op een voor iedereen begrijpelijke wijze uit dat de natuurkunde van Einstein niet radicaal breekt met die van Newton, maar er juist op voortborduurt. Fedde Benedictus (1982) promoveerde in 2016 aan de Universiteit Utrecht in de filosofie van de natuurkunde. Naast redacteur van een tijdschrift in de theoretische natuurkunde (Foundations of Physics) is Benedictus lid van het Nederlandse team dat deelneemt aan internationale paraklimwedstrijden. 'De relativiteitstheorie heeft een stroomversnelling teweeggebracht

De fietsrondrit van 350 km start aan het station van Eupen. Onderweg steek je 23 keer de grens over en maak je 3 drielandenpunten mee. Je vertoeft 22 km in het Groothertogdom, 87 km in Duitsland en 61 km in Franssprekend Wallonië. De route is getekend op 26 kaarten op schaal 1:75.000 (1cm=750m). De route is voor 95% bewegwijzerd, vooral dankzij de fietsnetwerken van de Oostkantons en Stadtregion Aachen. Bovendien fiets je zowat 65 %van de route op verkeersvrije paden: oude spoorbermen (102 km) en bospaden. De GPX-tracks van de hoofdroute én van de 7 rondritten kunnen gratis gedownload worden. Voor de langeafstandsfietser is aandacht geschonken aan de afstanden tussen de campings onderweg. Ook aan de eendagsfietser is gedacht. Langs de hoofdroute zijn 7 dagtochten uitgetekend tussen 31 en 43 km. Hiervan vormen er 4 een cluster, goed voor een (verlengd) weekend op en rond de Vennbahn.

Het politieteam van Horst aan de Maas werd landelijk bekend door een vernieuwende manier van werken. Het team stelde de vraag van de burger consequent centraal. Beperkende regels en formaliteiten werden waar mogelijk geschrapt. De landelijke korpschef, de minister en de staatssecretaris waren vol lof over het team. In 2019 kwam hetzelfde team echter in het nieuws vanwege een disciplinair onderzoek naar ondermijnend gedrag en misbruik van bevoegdheden. Vijf agenten werden ontslagen. Zes andere medewerkers kregen lichtere straffen opgelegd. Hoe kon dit in een voorbeeldteam gebeuren? In hoeverre is het ondermijnend gedrag een gevolg van regelvrijer werken? Hoe werd het team in hun werkzaamheden begeleid en wat was de impact van de reorganisatie toen de nationale politie werd gevormd? Hoe uniek is deze casus eigenlijk en wat kan de politie ervan leren?

'Er is geen zekerheid in de wetenschap waar wiskunde niet kan worden toegepast', schreef Leonardo da Vinci al vijf eeuwen geleden. In het boek 'De grenzen van het getal' komen wetenschappers, sporters en kunstenaars aan het woord. Zij vertellen over hun liefde voor wiskunde en de schoonheid ervan, maar er zit ook een schaduwkant aan hun verhalen. Door wiskunde begrijpen we steeds meer van de wetten van de natuur en kunnen we ook ingrijpen in ons eigen lichaam. Het lijkt erop dat we doordraven en de banden met de natuur helemaal willen doorsnijden. Doen wij er wel goed aan om onze technologische kennis in te zetten voor een uitsluitend door mensen gemaakte wereld? Karin Verouden interviewde tientallen professionals over de toepassingen van wiskunde in de samenleving. Zij benadrukken ethische vraagstukken en tonen aan dat wiskunde als geen andere wetenschap de wereld vormt. Maar of wiskunde ons ook meer thuis laten voelen op de wereld, daarbij zetten zij stevige vraagtekens.