Gijsbrecht van Amstel - Joost van den Vondel, Frits Dijkstra - ebook

Vondels Gijsbrecht van Amstel is onmiskenbaar een hoogtepunt in de Nederlandse toneelliteratuur. Dit klassieke treurspel is geschreven in 1637 en beschrijft het beleg en de verwoesting van Amsterdam in 1304. Vondel put voor zijn gegevens uit diverse historische bronnen en laat zich inspireren door Vergilius beschrijving van de ondergang van Troje. Fysiek geweld en emotie, hoop en angst, verraad en trouw zijn kernbegrippen in dit in fraaie alexandrijnen vertelde verhaal. Dat de zeggingskracht van Vondels dramatisch vermogen niet aan tijd gebonden is, blijkt uit het feit dat de Gijsbrecht van 1628 tot 1968 vrijwel ieder jaar in de Amsterdamse schouwburg werd gespeeld. Daarmee is dit treurspel in meer dan één betekenis een echte klassieker.

Gijsbrecht van Amstel kan opgelucht ademhalen: op het nippertje heeft God zijn stad uit de klauwen van het leger van Egmond bevrijd. Bovendien is het kerstavond, dus Amsterdam heeft twee redenen om feest te vieren. Niemand in de stad vermoedt het naderende onheil. Egmond bedacht namelijk een list: de voorhoede van zijn leger ligt verborgen in een schip dat door een argeloze Gijsbrecht binnen de muren is gehaald. Rond middernacht lijkt Amsterdam al verloren, de stad schreeuwt moord en brand. En dat kan de trotse en edelmoedige Gijsbrecht niet verkroppen. Vondels Gijsbrecht van Amstel is misschien wel het bekendste toneelstuk van Nederland. Het wordt al opgevoerd sinds 1638. Dat is indrukwekkend. Toch is deze klassieke tragedie steeds lastiger te begrijpen. Vandaar deze moderne hertaling, geschikt voor scholieren in de bovenbouw van havo en vwo en studenten Nederlands. Om dicht bij Vondels canonieke werk te blijven, zijn eindrijm en metrum zo veel mogelijk behouden. De uitgave bevat